Izba Pamięci Tadeusza Piotra Potworowskiego

Projekt finansowany przez Fundację Banku Zachodniego WBK S.A. z Programu Bank Ambitnej Młodzieży
Biograficzna baza osób zasłużonych dla kultury i historii regionu, upamiętniająca bohaterów naszych czasów
Powrót do strony głównej >>>


Józef Iwaszkiewicz, ks
(1830-1887)


Urodził się 24 marca 1830 r. w Czempiniu. Był księdzem i działaczem narodowym. Jego kępińska historia rozpoczęła się w 1860 roku, kiedy to został w naszym mieście proboszczem. Był to okres trudny dla Polski, okres kulturkampfu. Ksiądz proboszcz specjalną uwagę poświęcał polskiej młodzieży. Za przeciwstawianie się wynaradawianiu został usunięty w 1874 r. z kępińskiego progimnazjum, gdzie po polsku nauczał religii. Z tego też powodu władza pruskie nakładały na niego wysokie kary pieniężne. Obok działalności pedagogicznej, ks. proboszcz wiele zmienił w parafii. Zreformował Bractwo Opatrzności Boskiej, założone 3 września 1730 r., któremu Ojciec Święty darował liczne przywileje i odpusty. Na nowo też ożywił działalność Towarzystwa Wstrzemięźliwości. Ksiądz Iwaszkiewicz wybudował murowane probostwo, które do dziś spełnia swoją rolę. On też, mimo wielu trudności i przeszkód ze strony zaborców, założył w dniu 4 czerwca 1885 r. Towarzystwo Przemysłowców i był do śmierci jego prezesem. Towarzystwo to było kontynuacją rozwiązanej przez władze pruskie Ligi Polskiej. Organizacja utworzona przez proboszcza kępińskiego zajmowała się pracą organiczną, miała podnosić poziom polskiej gospodarki, kultury, przede wszystkim dobrobyt mieszkańców Kępna i okolic. Członkowie Towarzystwa zobowiązali się solidarnie do wzajemnej pomocy. Pracę nad narodowym uświadamianiem młodzieży polskiej w progimnazjum kępińskim prowadził nadal (aż do 19 lipca 1895 r.) przyjaciel księdza – Roman Arendt – wielki patriota, nauczyciel języka polskiego, który wówczas był przedmiotem nadobowiązkowym. Rodzina Arendtów podarowała parafii kępinskiej swoją ziemię na nowy, obecny cmentarz, którego poświęcenia ks. proboszcz Józef Iwaszkiewicz dokonał w listopadzie 1873 r. W 1883 r. patrioci kępińscy z inicjatywy ks. proboszcza zorganizowali uroczystość z okazji 200 rocznicy odsieczy wiedeńskiej. Pamiątką tego wydarzenia jest tablica odlana potajemnie z brązu przez firmę Hipolita Cegielskiego z Poznania. Umieszczono ją w drewnianym jeszcze wówczas kościele w Kępnie. Po wielu perypetiach i zakazach najpierw pruskich zaborców, później hitlerowców, udało się szczęśliwie uchronić tablicę i znajduje się ona dziś na zewnętrznej, wschodniej ścianie kościoła. Ksiądz proboszcz Józef Iwaszkiewicz jako pierwszy kapłan został pochowany na nowym cmentarzu rzymskokatolickim. Jego grób i pomnik ze zdjęciem znajduje się obok krzyża cmentarnego. Widnieje na nim oryginalny napis z tego okresu: Tu spoczywa ś.p. Ksiądz Józef Iwaszkiewicz ur. w Czempiniu d. 24 Marca 1830 r. Um. d. 19 sierpnia 1887 r. Proboszczem był w parafii kempińskiej 27 lat.Prosi o pobożne Zdrowaś Maria.


Bibliografia:
F. Gruszka, H. Tyszkiewicz: Katolicka Nekropolia w Kępnie, Kępno 1994

Przygtowała: Daria Fronk


Copyright © by Powiatowa Biblioteka Publiczna w Kępnie 2011